«АДАЛДЫҚ САҒАТЫНДА» МАҚПАЛ МЫСА:
«ПАРАСАТ – ПРОГРЕСС – КӨЗҚАРАС»

Сыбайлас жемқорлыққа қарсы іс-қимыл агенттігінің кезекті «Адалдық сағатының» кейіпкері ақын Мақпал Тәжмағамбетова болды.
Нәзік жырларымен өлең сүйер оқырмандарын сусындатып жүрген ол Алматы облысында дүниеге келген.
Ел аузында Мақпал Мыса деген атпен танымал ақын талай жыр додаларының жүлдегері, атап өтсек, «Алтын тобылғы» байқауының бас жүлдегері, Қазақстан жазушылары және журналистері одағының мүшесі, «Қазақстанның жүз жаңа есімі» жобасының жеңімпазы.
«Бақыттың мәні – парасаттылықта. Ақыл-парасат күші – жақсы мен жаман қылықты айыруға, дүниедегі ізгіліктің күшін игеруге үндейтін, жол ашатын күш» деп сұхбатын бастаған Мақпал Мыса, жас буынға берген тәрбиедегі адами құндылықтардың қаншалықты маңызды екенін айтып өтті.
«Елдік мінез қалыптастыру», яғни Отансүйгіштікке тәрбиелеу мен рухани азық беру арқылы, сана сілкінісін жасауға болатындығын жеткізді.
«Парасат – қараңғыдағы шырақ» дей келе, парасат шыңына тек адам ішіндегі әділдік сезімі арқылы ғана жету мүмкін екендігін, ал оның жас жеткіншек бойына берілетін мейірім мен шапағат арқылы қалыптасатындығын айтты.
Сондай-ақ, онлайн-дәріс барысында балаға үйдегі берілетін тәрбие, үлкендерден алған өсиет пен өнегесі, білімі мен ақылы болашағына жарық беретінін жеткізді.
Бүгінде М. Тәжмағамбетова халық қалаулысы атанып, Қазақстан Республикасы Парламенті Мәжілісінің депутаты болып сайланды.
«Қайырылғанда қайрайтын, қарайғанда ағартар – үміт, сенім, мейірім, махаббат, достық, ізгілік сияқты ұлы қасиеттер» деп ақынның өзі айтқандай, адам бойындағы барша ізгі қасиеттер бүгінде парасаттылық ұғымына топтасып тұрғандай.
Тек оқырман сүйіспеншілігіне ғана ие болмай, сенім артқан ел базынасын да шешуге ат салысып жүрген тұлғаның жастарға парасаттылық туралы айтқан сөздері көзі қарақты жастардың жүрегінен орын табады деп есептейміз.

Бейне-дәріске сілтеме:

Білім платформасының сапасы қандай?

Бұл сұраққа «Жамбыл – адалдық алаңы» жобалық кеңсесі қызметкерлері жауап беруге тырысты. Нәтижесінде оқушылар қолданысындағы онлайн платформа жұмысына зерделеу жүргізген.

         Зерделеу жұмыстарының нәтижесі облыс әкімінің қатысуымен өткен ведомствоаралық комиссия отырысында баяндалды.

Мониторингпен оқушылар қандай платформаларды қолдануда , оқу барысында қандай қиындықтармен кездесуде, ауылдық жерлерде интернет желісінің жағдайы қамтылды.

Осылайша, мемлекеттік сатып алу сайтына жүргізілген мониторинг 2021 жылы Жамбыл облысы бойынша «Daryn.online» ЖШС-мен  оқу платформасын орнатуға 73 млн. теңгеден астам келісім-шартқа жасасқанын көрсетті.

Жүргізілген мониторинг қала және аудандар арасында бөлінген бюджет қаражатымен оқушы санын салыстырғанда тепе-теңдіктің жоқ екендігін көрсетті.

Мәселен: Тараз қаласына 76 000 оқушыға 15 352 000 теңге қаражат бөлінсе, Байзақ ауданына  21 602 оқушыға 12 961 200 теңге бөлген. Оқушылар санының айырмашылығы 250% адам, ал бөлінген қаражат айырмашылығы 18%. Қордай ауданына 30 599 оқушыға 6 270 000 теңге қаражат бөлінсе, Байзақ, Меркі, Жамбыл аудандарына оқушы саны әлдеқайда төмен болуына қарамастан бөлінген қаражат әлдеқайда жоғары.

Жүргізілген мониторинг бюджет қаражатының бөлінуі кезіндегі тепе-теңсіздік барлық ауданда орын алғандығын көрсетті. 

Сондай-ақ, жүргізілген мониторинг жұмыстарының нәтижесі бойынша Талас ауданына «DarynOnline» платформасын енгізу бойынша ақпарат табылмады.

Сонымен қатар, «DarynOnline» платформасына зерделеу жүргізу барысында аудандық адалдық алаңы филиалдарының жетекшілері  шалғайда орналасқан 55 мектеп оқушысынан сұрақ-жауап алды. Нәтижесінде  оқушылар бірнеше ауылдарда интернет жылдамдығына және «DarynOnline» платформасының ыңғайсыздығына шағымданды.

Нақтырақ айтқанда, Байзақ ауданы Мырзатай ауылы Мырзатай орта мектебінің оқушысы Темірланқызы Диана және Дихан ауылының Дихан орта мектеп оқушысы Нұрдаулет Бақтиярұлы интернеттің жылдамдығы нашар, «DarynOnline» платформасы түсініксіз қосымша деп айтып өтті.

Ал, Жамбыл ауданы, Жалпақтөбе ауылының орта мектеп оқушысы Тоқсанбаев Наргиза аталмыш платформаның орнына, «Whatsapp» желісі арқылы ыңғайлы екенін басып айтты.

Аталған кемшіліктерді ескере отырып, Бюджет қаражатының тиімсіз қолданылуын болдырмау мақсатында, «Daryn Online» платформасын енгізуде бөлінген қаражаттың және аудандарға бөлу негізділіген толық зерделуді ұсынамыз.

Мемлекеттік грантта кімдер оқуда?

«Жамбыл – адалдық алаңы» жобалық кеңсесі мемлекеттік грантты бөлу кезінде сыбайлас жемқорлық тәуекелдеріне мониторинг жүргізген болатын. Мониторинг қорытындысы облыс әкімінің қатысуымен өткен сыбайлас жемқорлыққа қарсы іс-қимыл мәселелері жөніндегі ведомствоаралық комиссия отырысында баяндалды.

Жүргізілген мониторинг жұмыстары қазіргі таңда Жамбыл облысы бойынша техникалық және кәсіптік білімі бар кадрларды даярлаумен 46 колледж айналысатындығын көрсеткен.

         Зерделеу барысында мемлекеттік грантта оқыған колледж студенттердің жұмыспен қамтылу дәрежесін анықтау мақсатында  3720 колледж түлектері арасында жобалық кеңсе қызметкерлерімен телефон арқылы жасырын сауалнама жұмыстары жүргізілді.

         Сауалнама қортындысы көрсеткендей оқу бітірген соң тек 583 түлек кәсіптік мамандығы бойынша жұмысқа орналастырылғаны белгілі болды.        Бұл өте аз, мемлекет бюджетінен тиісті саланың маманын даярлауға қаражат бөлініп, есесіне тек 15-20% түлектер мамандығы бойынша жұмыс атқарып отыр деген сөз.

         Сонымен қатар, кадр сұранысына жүргізілген зерделеу нәтижесі мен мамандық бойынша бөлінген гранттар келесіні жағдайды көрсетті.

         2020 жылы «Бағалау» мамандығы бойынша 50 студент мемлекеттік грантпен оқып диплом алса, мониторинг жұмыстары аталған мамандыққа облысымызда ешқандай сұраныс жоқ екендігін көрсетті. Дәл сол жылы «Мұнай және газды қайта өңдеу технологиясы» мамандығы бойынша 48 студент диплом алған. Облыс бойынша аталған мамандыққа сұраныс жоқ.

Ал, облысымызда сұраныс жоғары мамандықтарға мемлекеттік гранттар аз бөлінеді: «Аспазшы» мамандығына сұраныс 101 орын болса, аталған мамандыққа тек 21 мемлекеттік грант бөлінген. «Шаштараз» мамандығына сұраныс 95 болса, бөлінген грант 46, дәл солай, «фермер» мамандығына облыс бойынша сұраныс 149 болса, бөлінген грант тек 10 ғана.

         Жоғарыда көрсетілгендердің негізінде, сұранысы жоғары мамандықтарға мемлекеттік грант аз бөліп, керісінше сұранысы жоқ мамандықтарға грант бөлу бюджет қаражатының тиімсіз жұмсалуы деп есептейміз – деп сөзін аяқтады жобалық кеңсе жетекшісі Назима Норманбекқызы.  

Бюджетті тиімді жоспарлау

ҚР Сыбайлас жемқорлыққа қарсы іс-қимыл агенттігінің Жамбыл облысы бойынша департаменті «Бірыңғай сатып алу терезесі» веб-порталының ақпаратына талдау жүргізу арқылы бюджеттік қаражатты үнемдеуге өз үлесін қосуда.
Демек, департамент мемлекеттік орган мен мекемелердің мемлекеттік сатып алулар жүйесіне енгізген жоспарларын зерделеу арқылы, ондағы сатып алу бағаларының жоғарлылығын анықтаған.
Ағымдағы жылдың бірінші тоқсанында жүргізілген сыбайлас жемқорлыққа қарсы мониторинг нәтижесімен мемлекеттік органдардың сатып алу бағалары төмендеу жағына қарай өзгертіле отырып қайта қаралса, кейбір сатып алулардан мүлдем бас тарту арқылы 768 млн. теңгеден аса бюджеттік қаражат үнемделді.
Мысалы, Байзақ ауданы әкімдігінің жұмыспен қамту және әлеуметтік бағдарламалар бөлімі 78,5 млн. тг. «жаялық» (подгузник) мемлекеттік сатып алу арқылы алуды жоспарлаған. Жоспар бойынша жаялықтың (подгузник) 1 данасы 250 тг. деп көрсетілген, ал «Сатып алудың біріңғай терезесі» веб-порталы 1 дана жаялықтың (подгузник) медианалық бағасы өлшеміне қарай 80-180 тг. аралығын құрайды. Бағаның негізсіз жоғары болуына байланысты ұсыныс негізінде тапсырыс беруші мемлекеттік сатып алудан бас тартқан.
Сол сияқты, облыстық полиция департаменті бюджеттік жоспарлау барысында флеш-картаны 1 данасы 235 714 теңге (жалпы соммасы 9,4 млн.) деп көрсетілген, ұсыныс енгізілген сон сатып алу бағасы қайта қаралып бір данасы 2357 теңге (сатып алудың жалпы соммасы 94 285 теңгені құрады) түсіріліп нәтижесінде 9,3 млн. теңге үнемделді.
Тектес жағдай, 1 дана компьютер бағасын 600 000 теңгеге (жалпы 12 млн.) жоспарлаған Шу ауданы әкімі аппаратында да орын алды. Департаменттің ұсынысымен нарықтық баға негізінде сатып алу бағасы қайта қаралып 300 000 теңгеге түсіріліп, 6 млн. бюджеттік қаражаты үнемделді.

ҚР Сыбайлас жемқорлыққа қарсы іс-қимыл агентігінің төрағасы Алик Шпекбаев «Ең белсенді мемлекет қайраткері» атанды

Қазақстандықтар ҚР Сыбайлас жемқорлыққа қарсы іс-қимыл агенттігінің Төрағасы Алик Шпекбаевты ең белсенді мемлекет қайраткері деп санайды. Бұл туралы NUR.KZ. ақпарат агенттігінің сайтында онлайн дауыс беру нәтижелері көрсетті.
Ақпараттық агенттіктің мәліметінше, А.Шпекбаев елдегі сыбайлас жемқорлықты жоюға бағытталған барлық бастамалары үшін осындай оң бағаға ие болды.
Азаматтардың дауыс беру нәтижесіне сәйкес, Антикор басшысының қалалық, аудандық және ауылдық әкімдіктерді сервистік жұмыс үлгісіне көшіру, «open space» форматын жаппай енгізу және пара беру ұсынысын криминализациялау секілді жарқын бастамалары қолдау тапқан екен.
Бұл – мемлекеттік органдардың жұмысын ашықтық, қолжетімділік және есептілік қағидаттары арқылы трансформациялауға бағытталған Агенттік төрағасының идеяларының азаматтар арасында кең қолдау тапқанын айғақтайды.
Үстіміздегі жылдың 18 ақпанынан 13 сәуіріне дейін екі ай бойы жүргізілген NUR.KZ-тің «Халық дауысы 2021» онлайн-дауыс беру барысында портал оқырмандары ел тізгінін ұстаған басшылардың қызметі мен республикалық және облыстық маңызы бар қалалардың дамуына баға берді. Оған еліміздің кез-келген тұрғынының қатысу мүмкіндігі болды.

«Қазақстан Республикасының Әкімшілік құқық бұзушылық туралы Кодексіне енгізілген өзгерістер туралы»

Бүгін «Antikor» сервис орталығында сыбайлас жемқорлыққа қарсы іс – қимыл Агенттігінің Жамбыл облысы бойынша департаментінің басшысы Әділхан Әшірбаевтың қатысуымен брифинг өтті. Брифингте департамент басшысы «Қазақстан Республикасының Әкімшілік құқық бұзушылық туралы Кодексіне енгізілген өзгерістер туралы» баяндады. Департамент басшысы әкімшілік жазаны күшейту халық арасында сыбайлас жемқорлыққа қарсы мәдениетті қалыптастыруға оң серпін беретінін атап өтті.

Енгізілген толықтырулар мен өзгерістер сыбайлас жемқорлыққа қарсы қызметке ҚР Әкімшілік құқық бұзушылық туралы Кодексінің 15 бабы бойынша әкімшілік сыбайлас жемқорлық бұзушылықтарын анықтау бойынша өз қызметін толық көлемде іске асыруға мүмкіндік береді .

Брифинг барысында Әділхан Әшірбаев Мемлекеттік қызметке байланысты шектеулер, оның ішінде сыйақының кез келген түрінен бас тарту реттілігі туралы да еске салды. Қолданыстағы заңнамаға сәйкес, мемлекеттік қызметшінің  хабарынсыз,  сондай-ақ міндеттік функцияларын орындағаны үшін алған сыйлықтар жеті күн мерзімінде арнаулы мемлекеттік қорға тапсырылуы тиіс.

«Сыйақылар, сыйлықтар немесе жеңілдіктер бергені үшін жеке тұлғалар ӘҚБтК-нің 676-бабы бойынша 200 АЕК көлемінде айыппұл төлейді, бұл шамамен 600 мың теңге», – деп атап өтті Департамент басшысы Әділхан Әшірбаев.

Бұл ретте, егер мұндай сыйақы немесе сыйлық заңды тұлға тарапынан шығатын болса, онда мұндай әрекет ӘҚБтК-нің 678-бабы бойынша сараланады және мұнда айыппұл 700 АЕК-ті құрайды,  бұл 2 млн.теңгеден жоғары. Мұндай құқық бұзушылық бір жыл ішінде қайталап жасалған жағдайда заңды тұлға екі есе – 1500 АЕК яғни,  4,5 млн.теңге төлейді.

«Сыйлықтар тақырына келетін болсақ заңнамада қазір оларды сыйға тартуға және алуға толық тыйым салынғанын тағы бір рет еске салғым келеді. Мұндай норма өткен жылдың соңында қолданысқа енгізілді», – деді А.Әшірбаев.

Брифинг барысында департамент басшысы сыйлық сыйлаушыларға да тоқталып өтті.  «Мемлекеттік қызметшілерге және оларға теңестірілген адамдарға мемлекеттік және басқа да қызметтер көрсеткені үшін материалдық алғыс айту әдетінен бас тартуға шақырамын, өйткені мұндай әрекеттер сыйлаушылар үшін де, сыйлық алған шенеуніктер үшін де теріс салдарға алып келуі мүмкін»- деді департамент басшысы.

Агенттік өкілдерінің қатысуымен Жуалы ауданында сыбайлас жемқорлыққа қарсы күрес комиссиясының отырысы өтті.

Жиынға аудан әкімі Олжас Қаржауов пен бөлім басшылары, зиялы қауым өкілдері қатысты. Алдымен аудан әкімі аппаратының басшысы Серік Қойбақов пен арнайы мониторинг тобының жетекшісі Керімқұл Бегалиевтың сыбайлас жемқорлықтың алдын алу мақсатында ауданда атқарылған жұмыс есебі тыңдалды. Ауданда қанша бөлімде сыбайлас жемқорлық тәуекелдеріне ішкі талдау жасалғанын, онда қанша тәуекел анықталғанын, заң тармақтарының қанша пункті орындалғандығы жайында сөз болды.

11 бөлімде жүргізілген талдау нәтижесінде екі тәуекел ғана анықталған. Жазира Жылқышиева талдаудың формалды жүргізілгенін айтып, аудан басшысына өткен жыл мен биылғы жылдың І жартыжылдығына қайта талдау жасау керектігін, оған қоғам өкілдерін қатыстыру қажеттігін тапсырды. Және барлығы ашық, жариялы түрде жүргізілуін ескертті. Аудан әкімі Олжас Еселханұлы бұл бағыттағы жұмыстың кемшіліктерін мойындап, бүгінгі таңда оларды түзету мақсатында жүйелі жұмыстар жүргізетіндігін айтты.
Жиын барысында сыбайлас жемқорлыққа қарсы іс-қимыл агенттігі төрағасының кеңесшісі Жазира Жылқышиева өз кезегінде, еліміздің аймақтарындағы іссапарының мақсаты – Сыбайлас жемқорлыққа қарсы заңға енгізілген өзгерістер мен толықтыруларды түсіндіру екінін айтып, Заңдағы өзгерістерге жеке-жеке тоқталып, түсінідіріп өтті.

Агенттіктің саясаты мен атқарып жатқан жұмыстарына тоқталды. Сонымен қатар 2015-2025 жылдарға арналған сыбайлас жемқорлыққа қарсы стратегияның орындалу барысы, оның ішінде 2018-2020 жылдарға арналған жоспардың тармақтарын өңірдегі орындалуы жайында сөз қозғады. Комиссия отырысында зиялы қауым өкілдері тарапынан туындаған сауалдарға, тұщымды жауап берілді. Мемлекеттік қызметкер әр құжатпен жұмыс істегенде, оның артында бір адамның тағдыры тұрғанын естен шығармауы тиіс. Басты мақсат- халыққа сапалы қызмет көрсетіп, қолайлы орта қалыптастыру маңызды

«Парасат жолы» жобасының негізгі үш тірегі – өзара түсіністік, құрмет пен сенім болып табылады.

Бұл туралы республикалық «Парасат жолы» орталығының басшысы, жазушы, қоғам қайраткері Сәдібек Түгел Байзақ ауданына іссапары кезінде өткізген кездесуде айтты.
Жамбыл облысына үш күндік іссапармен келген жоба өкілдері Байзақ ауданда болып, бірқатар кездесулер өткізді.
Топ мүшелері алдымен Бурыл ауылдық округінің «Ашық әкімдік» жұмысымен танысты. Сондай-ақ, ауыл ақсақалдарымен жүздесіп, қоғамда парасаттылықтың деңгейін көтеру, адалдық және әділдік қағидаларын насихаттау, жастарды тәрбиелеу ісіне қатысты ойларымен бөлісті. Сонымен қатар, Тәуелсіздік күні мерекесі қарсаңында ел игілігіне ұсынылған ауылдық клубты көрді. 160 адамға арналған клубта әдеби және мәдени кездесулер жиі өткізіліп тұрады. Қазіргі таңда, мұнда оқырмандар үшін де кітапхана жұмысы іске қосылған. Бұдан соң ҚР Сыбайлас жемқорлыққа қарсы іс-қимыл Агенттігінің төраға кеңесшісі Жазира Жылқышиева мен «Парасат жолы» жобасының басшысы Сәбден Түгел Сарыкемер ауылындағы орталық кітапханада «Парасат жолы» жобасы аясында зиялы қауым өкілдерімен кездесу өткізді. Жиын барысында күн тәртібіндегі мәселелерге тоқталған Жазира Жақсылыққызы сыбайлас жемқорлыққа қарсы күрес бағытында қолға алынып, атқарылып жатқан жұмыстарды атап өтті. Қоғам қайраткері Сәдібек Түгел зиялы қауым өкілдері мен жастарды, жалпы, жергілікті халықты парасат жолына түсуге үгіттеу және насихаттау тұрғысында өз ойын ортаға салып, парасаттылық, адалдық қағидаттарын қоғамда қалыптастыру қажеттігін, бастамаға кітапханалар да үлес қосуы керектігіне көңіл аударды.
Сарыкемер ауылдық округі әкімінің аппаратында ашылған «Ашық әкімдік», аудандық орталығында орналасқан «Сервистік әкімдік» жұмыстарымен танысқан соң жоба өкілдері «Байзақ – адалдық алаңы» жобалық кеңсесінде «Адалдық елшілерімен», кейіннен «Nur Otan» партиясы аудандық филиалының мәжіліс залында аудан тұрғындарымен кездесулер ұйымдастырды. Ауылдың белсенді, талантты әрі білімді жастарынан жасақталған «Адалдық елшілерімен» кездесу барысында жиынға қатысушыларға жұмысшы топ мүшелері сыбайлас жемқорлықтың алдын алу шараларының жүргізіліп жатқандығы жайлы және «Парасат жолы» орталығының жұмыстарымен таныстырды. Ал, аудан тұрғындары қатысқан басқосуда «Парасат жолы» жобасының мақсаты мен міндеттері және сыбайлас жемқорлықтың алдын-алу шаралары жайлы түсінік берілді. «Парасат жолы» жобасы – адалдық, әділдік, парасаттылық, сондай-ақ қоғамда ұлттық мәдениет пен рухани құндылықтарды ілгерілетуді көздейтін бастаманың бірі. Республиканың барлық өңірлерін аралап жүрген жоба өкілдері түс ауа көрші Жамбыл ауданына аттанып кетті.

Агенттік өкілдерінің қатысуымен Жамбыл ауданында сыбайлас жемқорлыққа қарсы күрес комиссиясының отырысы өтті

Жамбыл ауданында сыбайлас жемқорлыққа қарсы күрес комиссиясының отырысы өтті. Жамбыл ауданы әкімінің басшылығымен өткен комиссия отырысына
ҚР Сыбайлас жемқор лыққа қарсы іс – қимыл Агенттігі Төрағасының кеңесшісі Жазира Жылқышиева қатысты. Отырыста 2015-2025 жылдарға арналған сыбайлас жемқорлыққа қарсы стратегиясын орындау және сыбайлас жемқорлық тәуекелдерін анықтауға жүргізілген ішкі талдау қорытындылары шығарылып, аудан әкімідігінің аппарат басшысы Жомарт Телеудің баяндамасы тыңдалды. Ішкі талдау есебі бойынша 1 ғана кемшілік анықталғандығы Агенттік өкілі тарапынан сынға ілінді. Бұл өз кезегінде талдаудың жүйелі жүргізілмегендігі және жауапты мамандар өзіне жүктелген міндетке немқұрайлы әрекет етуінен болғанын айтты. «Сыбайлас жемқорлыққа негіз болған құбылыстардың себептері мен жағдайларын жоймай, құқықбұзушылықпен күресу мүмкін емес. Халық қандай да бір басшының жауапқа тартылып қана қоймай, олар қызмет еткен мемлекеттік органдардың жұмысында оқиғалардың қайталануын болдырмайтын түбегейлі өзгерістер орын алғанын көруі керек» деген Жазира Жақсылыққызы ішкі талдаудың сапалы әрі шынайы жүргізіліуін ескертті.
Сонымен қатар, әр мекеме басшысы жемқорлық тәуекелдерін өздерінің ішкі талдау барысында анықтап, кемшіліктерді жоюға мүдделі болу тиіс. Дер кезінде анықтау, іс жүзінде сыбайлас жемқорлық қылмысының артуы емес, оның айқындалуының артуы. Бұл ретте, Агенттіктің қолданып жатқан түбегейлі жаңа тәсілдерді ескерсек, бұл әбден болуы мүмкін. Әр мекеме басшысы ештеңені жасырмай, керісінше барлық ақпаратты тиісті деңгейде ашықтығын қамтамасыз етуі керек. Төраға кеңесшісі Жазира Жылқышиева, сыбайлас жемқорлық қылмысының бірде-бір фактісі көлеңкеде қалмай, дер кезінде жою басшының өзіне тиімді екендігінде түсіндіре өтті.
Сондай – ақ, жиынға қатысқан республикалық «Парасат жолы» жобасының басшысы С.Түгел сөз алып, қатысушыларға жобаның маңыздылығы мен өзектілігіне тоқталды. «Қазақ «ауырып ем іздегенше, ауырмайтын жол ізде» дейді. Ал «Парасат жолы» орталығы дәл осы бағытта жұмыс істейтін жүйе. Парасат жолына түскендер жемқорлықтан қашық жүреді. Қазақты сырттан келіп жау алмайды. Оған тарих куә. Ал іштен шыққан жау – жемқорлықты жоймасақ, өте үлкен күйреуге ұшыраймыз. Бұл өте ауыр дерт. Ал, жемқорлық халық пен мемлекеттік органдар бірлесіп жұмыс істегенде ғана жойылады» деп жазушы ойын қорытындылады. Жиын соңында айтылған сын ескертпелер назарға алынып, ағымдағы жылдың жарты жылдығында сапалы ішкі талдау жүргізілуі ескертілді.

«Парасат жолы» Жемқорлықпен күрес – баршаға ортақ міндет

Жамбыл облысында жұмыс сапарымен жүрген ҚР Сыбайлас жемқорлыққа қарсы іс-қимыл агенттігі төрағасының кеңесшісі Жазира Жылқышиева мен «Парасат жолы» республикалық орталығының жетекшісі Сәдібек Түгел агенттіктің облыс бойынша департаменті басшысының бірінші орынбасары Равиль Төлебаевпен бірге кеше ауданымызға келді. Бірқатар мекемені аралап, тыныс-тіршілігімен танысып, аудан ардагерлерімен, зиялы қауым өкілдерімен кездесу өткізді.
Басшылардың жұмыс сапары аудандық «Сервистік әкімдіктен» басталды. Аудан әкімі Сәкен Арубаев оларды кеңсе жұмысымен етене таныстырды. Онда отырған әкімдіктегі бөлім мамандарының функционалдық қызметі туралы айтты. Мамандар жергілікті тұрғындарға ашық әрі сапалы қызмет көрсетіп жатқанын жеткізді.
Басшы сөзін жалғаған «Аса – адалдық алаңы» жобалық кеңсесінің жетекшісі Жандар Тоқсаба кеңсе жұмысы туралы кеңінен баяндады. Ауылдық округтердегі адалдық елшілерінің сыбайлас жемқорлықтың алдын алу, оны болдырмау, онымен күрес бағытында жұмыс жүргізіп жатқанын тілге тиек етті. Адалдық елшілері өз кезегінде ауыл тұрғындарының мәселесін шешуге атсалысып жүргендерін, аудан әкімдігі тарапынан қолдау көрсетіліп жатқанын, өздеріне артылған жауапкершілікті сезінетініналға тартты.
Сервистік әкімдіктен шыққан топ аудандық орталық кітапханаға бет алды. Кітапханада ашылған «Парасат жолы» орталығында зиялы қауым өкілдерімен кездесті. Олармен елдегі сыбайлас жемқорлық турасында әңгіме өрбітті.
– Қазақ «іштен шыққан жау жаман» деп бекер айтпаса керек. Жемқорлық – халықты қанау, ұлтты тонау, Отанды сату деген сөз. Бұған ұлт болып ұйысып, жұрт болып жұмылып тойтарыс бермесек, ел болып дамуымыз бұлыңғыр. Адалдық – ұлттық идеямыз, оны насихаттау, дәріптеу ұлттық қозғалысқа айналуы тиіс.
Біздің алдымызда үш міндет тұр. Біріншісі – ұлттық ділді өзгерту. Екіншісі – тұрмыстық жемқорлықты жою. Осы екі міндетті орындасақ, кландық сыбайлас жемқорлықжойылады, – деген ол «Парасат жолы» республикалық орталығының жұмысына тоқталып, ардагерлерді құлағдар етті.
Басқосуда аудандық ардагерлер кеңесінің хатшысы Сәрсен Күзербаев түрлі салада қызмет ететін қызметкерлер антына берік болса деген тілегін тілге тиек етті. Ал, ардагер ұстаз Алтынхан Сапарбеков: «Елдегі жемқорлық идеологияның кемшін тұсы. Идеология әлсіз. Мықтап қолға алу керек. Теледидардан «Бірге болайық», «Қалаулым» секілді рухани азғындыққа апаратын бағдарламаларды көрсетуді қою керек. Ақша, дүние қуып кеткен заманда қоғам мен билік арасындағы байланыс та әлсіз. Қоғамды имандылыққа, ізгілікке, бауырмалдыққа баулу қажет» – деп, ауданда егін су мәселесі түйткілді болып тұрғанын айтты. Бұған Сәкен Қаланұлы бұл мәселені шешу бағытында тиісті жұмыстар аудан көлемінде жүргізіліп жатқанын жеткізді.
Жиында ауданның бас имамы Ғайырфулла қажы Әмірбеков, Аса ауылдық ардагерлері кеңесінің төрағасы Рахымбек Жапаров салмақты сөз сабақтады.
Жұмысшы топтың жергілікті жұртшылықпен кездесуі Жамбыл аудандық білім бөліміне қарасты «Техникалық шығармашылық және кәсіби бағдар беру орталығында» жалғасты. Жазира Жақсылыққызы жиналған көпшілікке сыбайлас жемқорлыққа қарсы іс-қимыл заңына өзгерістер енгізілгенін, заң қатаңдатылғанын, жемқорларға рақымшылық қарастырылмағанын, бұрындары басымдық жазалауға берілсе, соңғы үш жылда алдын алу шаралары қолға алынғанын баяндады.
Оның сөзін жалғаған Сәдібек Түгел, облыстық «Jambyl» телеарнасының жүргізушісі Ғайни Әлімбекова адалдық қағидаттары, рухани құндылықтар жайында сөз қозғап, ойларын ортаға салды.